Prof. Dr. Ümit Davaslıgil: "Üstün zekalı bireyler, daha az uyku gereksinimi duydukları gibi, yüksek enerji içerirler. Mükemmeliyetçi bir yapıya sahip olmaları nedeniyle mizah yetenekleri son derece gelişmiştir. Derin mizah duygusuna sahip bu kişiler, derin adalet duygusuna da sahiptir."

Bu nedenle, aşağıda verilen özelliklerin sadece genelde görülebilecek nitelikler olduğunun, hepsinin tek bir bireyde toplanamayacağının ve her bir farklı bireyde farklı özellik birleşimlerinin görülebilineceğinin anlaşılmasında yarar vardır.

GENEL ÖZELLİKLERİ

· Fiziksel yapı ve genel sağlıkları normalin üstündedir.

Ataman’ın (1974) altı-yedi yaş Türk çocukları üzerinde yaptığı araştırmaya göre, Üstün Yetenekli Kümesinin boy, ağırlık, baş anterio-posterio çap ve akciğer kapasitesi ölçümleri, Normal Altı Yetenekli Kümesindekilere göre daha yüksek bulunmuş ve aradaki farkın p< 0.05 düzeyinde anlamlı olduğu görülmüştür.

· Üstün nitelikte sinir sistemine sahiptirler.

Aşırı duyarlı sinir sistemine sahip olmaları normal yaşıtlarına oranla daha fazla hareketli olmalarına yol açabilir. Bebeklik döneminde daha az uyku gereksinimi duymalarıyla dikkat çekebilirler. Yüksek fiziki enerjiye sahip üstün çocuklar, hiperaktif çocuklarla karıştırılmamalıdırlar. Hiperaktif çocuklar istemli dikkat ve davranış denetimini gerçekleştiremezler. Oysa bu tür üstün çocuklar çok aktif olmalarına karşın, çok az hiperaktivite semptomları gösterirler: ilgilendikleri zaman dikkatlerini yoğunlaştırabilirler ve sadece zihinsel uyarıcının yetersiz olduğu durumlarda kendilerinde amaçsız hareketlilik görülebilir; ancak üstün olup gerçek hiperaktif çocuklara rastlamak da mümkündür.

· Duyu organları keskindir.

Bebeklerde bu aşırı duyusal uyarılabilirlik, battaniyelerini üstlerinden atma, giyim eşyalarındaki markalardan, altlarının ıslanmasından rahatsız olma, gürültüye yoğun tepki gösterme şeklinde ifade bulabilir. Ayrıca, bu aşırı duyarlılıkları tad alma duyularında da görülebilir. Örneğin iki değişik fabrikanın ürettiği meyve suyu arasındaki ufak farkı hissedebilirler.

· Olgunlaşma daha hızlı bir seyir gösterir.

· Koordinasyon gerektiren faaliyetlerde tepkileri daha hızlıdır.

SOSYAL GELİŞİM ÖZELLİKLERİ

. Kendilerinden büyük çocuklarla karmaşık oyun oynama eğilimindedirler.

· Karşısındakilerin düşüncelerini, duygularını ve isteklerini kestirebilme yeteneğine sahiptirler.

· Grup içindeki liderliğin amacı ve işlevini kavrayabilmeleri ve diğerlerinin gereksinim ve ilgilerine duyarlı olabilmeleri nedeniyle, genellikle lider olma eğilimindedirler. Hem liderlik için arzulanan kişilik özelliklerine hem de geniş ilgi alanına sahip olmaları liderlik potansiyellerini daha da arttırır.

· Espri yetenekleri gelişmiştir.

Kişilik Özellikleri

Genelde;

· Bağımsız olma özellikleri gösterirler. Bu özellikleri öğrenme etkinliklerinde de görülür.

· Yüksek amaç ve ideallere sahiptirler.

· Faaliyetlerini başlatmak için bir dış kuvvete ihtiyaç duymazlar, yani içten denetimlidirler.

· Yaşamlarındaki olayları denetim altına alabileceklerine inanırlar, kaderci değildirler.

· Mükemmel olma özelliğini gösterirler.

· Özgüvenleri yüksektir.

AHLAKİ ÖZELLİKLERİ

· Ahlâki duyarlılıkları erken yaşta yoğun olarak görülür.

· Açlık, nüklear savaş, çevre kirliliği, barış, uluslar arası ilişkiler gibi dünya sorunlarına diğer yaşıtlarına göre daha duyarlıdırlar.

· Sorgulayıcı, keskin gözlemci, mantıkî düşünür olma özellikleri göstermeleri nedeniyle, eşitsizliği, haksızlığı, çifte standardı fark ederler. Bunları önlemede etkisiz olmaları kendilerini çaresizliğe iter.

· Keskin adalet duygusuna sahiptirler.

ZİHİNSEL ÖZELLİKLERİ

· Doğumlarından itibaren gördükleri, işittikleri, dokundukları şeylere yaşıtlarına oranla daha fazla ilgi gösterirler, dikkatlerini daha uzun süre yoğunlaştırabilirler.

· Daha büyük yaslarda da dikkat süreleri daha uzundur. Daha meraklı olmaları, çok şey öğrenme isteklerine sahip olmaları nedeniyle, bir sorunla karşılaştıkları zaman, bu konu üzerinde akılllarını daha uzun süre çalıştırabilirler.

· Kolaylıkla kavram oluştururlar.

· Düşünceleri akıcıdır.

· Kolayca ezberleme ve ezberlediklerini de uzun süre belleklerinde koruyabilme özelliğine sahiptirler.

· Sözcük hazineleri zengindir.

· Kendi başlarına okumayı öğrenirler.

· Sayılara erkenden ilgi duyabilirler.

· Zaman kavramı erken gelişebilir.

· Yeni mekanik aletler keşfedip inşa edebilirler.

· İki işi aynı anda yapabilirler.

· Yüksek düşünce süreçlerini çalıştırıcı şekilde bilgilerin aktarılmasından hoşlanırlar.

· Daha az yapılaşmış öğrenme materyalini tercih ederler.

· Başladıkları görevlerin bitirilmesi için kendilerine daha fazla fırsat verilmesini isterler

Farklı özellikler gösteren üstün zekâlı ve yetenekli öğrencilere uygulanacak öğretim programının da eğitim gereksinmelerini karşılayacak şekilde farklılaştırılması gerekir. Dış ülkelerde, özellikle Amerika’da üstünlerin eğitim ve öğretimlerine ilişkin yönetimsel önlemlerin başlıcalarını, Hızlandırma (birinci sınıfa erken başlatma, sınıf atlatma, ders atlatma), Gruplara Ayırma (benzer özellikler gösteren öğrencilere birlikte çalışma imkânı elde etmeleri için uzun veya kısa süreli çeşitli düzenlemeler – özel sınıflar veya özel okullar, normal sınflarda oluşturulan seviye grupları, yarım gün veya geçici gruplamalar, içeriği daha kısa zaman diliminde verme) ve Zenginleştirme (süreç ve içerik açısından) vb. gibi birkaç grupta incelemek mümkündür.

NTVMSNBC

Yorum yaz

İsim:
E-posta:
Başlık:
Yorum:
Güvenlik kodu:*

Powered by AkoComment Tweaked Special Edition v.1.4.6
AkoComment © Copyright 2004 by Arthur Konze - www.mamboportal.com
All right reserved